تاریخچه تبلیغات در ایران قسمت اول

تاریخچه تبلیغات در ایران

 

تاریخچه تبلیغات در ایران را می توان به دو دوره کلی و تاریخی تقسیم نمود : 

  • دوره کهن و باستان

2400 سال  قبل یعنی در زمان پادشاهی خشایارشاه ، برروي پوست وچرم نشریه هایی تهیه می شد که در آن از جنگ ها، فتوحات، وضعیت ولایت ها، موقعیت دشمنان، اخبار داخلی از جمله تجارت، داد و ستد و بازرگانی سخن به میان می آمد.

از زمان پادشاهان هخامنـشیان تـا زمـان رواج مذهب زردشت این قبیل نشریه ها با همان ترکیب سیاسی، جنگی، اداري وتجاري تهیه و توزیع می شد.

تاریخچه تبلیغات در ایران در دوره باستان ایران تحت تأثیر فرهنگ غالب کشاورزی و ویژگی های ساختاری خانواده و کسب و کارهای مرتبط آن دوران می باشد جدای از معدود افراد باسواد و هنرمندانی که کارهای هنرمندانه می کردند با توجه به گستره بسیار وسیع و نبود امکانات فراگیر آموزش جامع مردم باستان بی سواد بوده و تنها با یک نوع ارتباطات شفاهی و گفتاری سرو کار داشتند بر همین مبنا در امپراطوری ایران هم مانند امپراطوری های هم سایه شیوه های ملموس تر علایم تجاری ، سنگ و دیوار نوشته ها و استقاده از جارچیان مهمترین روش های اطلاع  رسانی و پخش آگهی مرسوم بوده است. 

نشریه های باستانی در ایران بعد  از اسلام، ماهیت دینی به خودگرفت. در زمان انوشیروان ساسانی ، روزنامه نگاري در ایران که نمادی  از ترویج و تبلیغ در زمینه هـاي مختلـف بـود، دسـتخوش تحول جدیدی شد و علاوه بر یک استقاده از آن به عنوان رسانۀ خبري به مثابه ابزاری برای توسعه علوم و زبان هاي مختلـف مـورد بهره برداري نیز قرار گرفت.

با توجهی که انوشیروان ساسانی بـه تـرویج علـوم مختلف داشـت، در آن دوران طلایی امپراطوری ،مـدارس و دانشگاه هاي بزرگی در ایران ساخته شد ، از آن جمله این دانشگاه ها دانشگاه پزشکی جندي شـاپور بـودکه دانشجویان خارجی هم در آن مشغول تحصیل و علم اندوزی بودند .

تحولات فرهنگی دوران پادشاهی انوشیروان با تأثیرات فرهنگی و افزایش میزان میزان سواد در میان عامه مـردم همـراه بـود و  اطلاع رسانی رسانه ای و شقاهی آن دوران آثار مثبت و باارزش و بارزي برروی فرهنگ و تمدن ایران برجاي گذاشت. در حوزه قلمـرو سیاسـی رقابت و مخالفـت مزدکیـان بـا انوشیروان ساسانی نیز عامل مهمی در ترویج روزنامه، نشریه و خبرنامه در ایران بود.

در دوران اشغال و حکمرانی مغولان بر ایران با ورود نخستین دستگاه چاپ به کشور مطبوعات فارسی زبان بیش از هر زمان دیگر متحول شد. ایـن دسـتگاه چـاپ  بسیار ابتدایی بوده و بر مبنای اصل حکاکی بر روي چرم استوار بود . از این دستگاه ها بیشتر براي چاپ اسکناس استفاده می شد. با فتح سمرقند به وسیله مسلمانان در سـال 78 ه ق و آشنایی مسلمانان با صـنعت کاغذسـازي این صنعت در میـان مسلمانان ابتدا در ناحیه خراسان و سپس در عراق رواج یافت. رواج این صنعت بر جنبه هاي اطلاع رسانی و نشر کتابها و رسانه هاي ادواري که بخشی از آن به آگهی و تبلیـغ تجـاري وسیاسی اختصتاص داشت تاثیر وافری داشت .

 

  • دوره جدید و عصر تجدد  

انسان ها در دوران باستان تاریخ  با قدمت و تاریخ 3000 سال همچنان سیر تکاملی خود را طی می کرد تا وارد عصر جدید و انقلاب صنعتی شد دوران جدید و عصر تجدد تبلیغات در ایران با ورود تجهیزات و دستگاه چاپ به ایران و انتشار اولین روزنامه کاغذی (کاغذ اخبار) در دوران قاجار شروع شد ، کم کم پای آگهی های تجاری نیز به نشریات باز شد . آگهی در رسانه های جمعی ایران که از دیوارکوبی شروع شده بود به نشریه های دوره ای ، کتاب ، پرده سینما ، رادیو و سرانجام به تلویزیون راه یافت. 

روزنامه وقایع اتفاقیه، نخستین رسانه چاپی در ایران بود که بـه تبلیغـات بازرگـانی روي آورد. این روزنامه نخستین روزنامه با دوره انتشار مستمر و منظم ایرانـی بـود و بـه تعداد محدود براي شاهزادگان، صاحب منصبان، بزرگان و نخبگان جامعه ارسال مـی شـد هر کس در ایران دویست تومان مواجب سالانه داشت باید مشترك می شـد ،  لیکن این روزنامه در دوران صدر اعظمی محمد تقی خان امیرکبیر دراذهان عامه مردم نیز شناخته شده بود.

هرگاه صنعت جدیدي ظهور می یافت در این روزنامه اعلام می شد. (معتضد، بیتا) نخستین آگهی در شماره 6 سال نخست روزنامـه وقایع اتفاقیـه در تـاریخ دهم جمـادي الاول 1267 ه ق منتشر شد. به این ترتیب، تبلیغات بازرگانی در مطبوعات ایران ، چهـارده سـال پس از انتشار نخستین روزنامه کشور یعنی کاغذ اخبار و پـانزده سـال پس از رواج کـاربرد آگهی های مطبوعات غربی متداول شد. انتشار مستمر این روزنامه، توجه عمومی را به موضوع  تبلیغات بازرگانی جلب کرد و از شماره 22 این روزنامه یعنی 16 روزنامه پس از اولین انتشار آگهی ، درج آگهی تقریباً رسـمیت یافـت .

 

پیدایش واژه آگهی :

به دنبال تشکیل فرهنگستان ایران در سال 1314 واژه آگاهی جایگزین کلمه اعلان شد اما رییس وقت اداره کل شهربانی آن دوران سر پاسبان مختاری طی نامه ای به ریاست وزراء درخواست کرد که چون کلمه آگاهی برای تامینات اداره کل شهربانی تعیین شده به تمامی وزارتخانه ها و دوایر دولتی دستور صادر شود که از استعمال کلمه آگاهی به جای اعلان خودداری نمایند ، از آن پس کلمه آگهی به جای آگاهی را گرفت . از شما کاربران عزیز متشکریم که با تاریخچه تبلیغات در ایران همراه بودید 

آژانس تبلیغاتی چاچی با شماست تا موفقیت 

 

قسمت دوم نوشته : http://mychachee.com/history-add-iran-2/

 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *